Sfeerverslag Crossing Border 2016

Gepubliceerd: 05-11-2016

Op 2 november barstte in Den Haag weer het jaarlijkse internationale Crossing Border-festival los. Vijf dagen lang worden de grenzen tussen beeld, muziek en literatuur afgetast en zo waar mogelijk overschreden.

Uw speciale verslaggever voor Literatuurplein was aanwezig bij de vrijdagavond en ondervond zelfs op deze ene avond al het grote probleem bij dit soort festivals: het is te veel en het is te interessant en je kunt niet alles zien en horen. Je ziet dus altijd maar een gedeelte van wat mogelijk allemaal de moeite is. De artiesten en schrijversoptredens waren gepland op verschillende plekken rond de Haagse Grote Markt, dus moest er driftig heen en weer worden gehobbeld tussen Paard van Troje, Koorenhuis, Humanity House, de Lutherse kerk op de Fluwelen Burgwal en de zolderkamer van een recentelijk gerestyled etablissement op de Grote Markt zelf.

Michel Faber
De fraaie Lutherse Kerk is in ieder geval een prachtige locatie voor het indringende schrijversinterview. Daar ondervroeg dichteres Ester Naomi Perquin de schrijver Michael Faber over zijn dichtbundel Undying, A Love Story, vertaald (door Harm Damsma en Niek Miedema) als Tot leven . Faber, in Nederland vooral bekend door de succesvolle roman Lelieblank, scharlakenrood uit 2002, schreef de gedichten uit deze bundel vlak voor en na het overlijden van zijn vrouw Eva in 2014. In het gesprek met Perquin vertelde hij dat zijn gedichten de loutere rouwverwerking overstijgen en hij hoopte dan ook dat ze ook voor anderen van belang konden zijn. Hij begreep echter dat sommige lezers er liever met een boog omheen zouden lopen.

Gedichten zonder pruik
Perquin memoreerde een voorval dat haar schoonzuster, geplaagd door kanker, overkwam: met een kaal hoofd door de chemotherapie bezocht zij een supermarkt waar haar werd toegesnauwd dat ze een pruik moest dragen. Faber stelde daarop dat veel lezers liever ook zouden willen dat zijn gedichten een pruik zouden dragen, maar ze zijn naakt. Faber is Engels, maar geboren te Den Haag en beheerst de Nederlandse dictie nog heel goed. Hij las uit de vertaling prachtig de gedichten Oude mensen in het ziekenhuis en Het tijdstip dat je koos voor.

Privédomein
Hierna snel naar de bovenzaal van het hipsteretablissement, waar een hele avond 50 jaar Privé-domein werd gevierd. In deze stug volgehouden reeks van de Arbeiderspers verschenen al bijna 300 titels. Vooral ongefabuleerde dagboeken, brieven, private notities, reisverslagen enzovoorts. De avond werd ingeleid door hoogleraar Lisa Kuitert en radioman Anton de Goede ondervroeg vervolgens een rits schrijvers over hun eigen of favoriete andermans Privé-domeindeel.

Als er maar niet teveel aan geredigeerd is
Simone van Saarloos las voor uit de meeslepende dagboeken van dichteres Sylvia Plath, Christiaan Weijts propageerde het werk van Fernando Pessoa. Ilja Pfeijffer vertelde over zijn eigen Brieven uit Genua en zijn belofte aan de Arbeiderspers-uitgever om in de geest van Privé-domein helemaal niets te verzinnen. Dat werd wel lastig toen het boek duidelijk een verhalende wending nodig had, maar gelukkig paste de werkelijkheid zich aan de eisen van het boek aan. Hagar Peeters sprak met Hein Aalders over de door hem bezorgde brieven van Slauerhoff in de Privé-domeinreeks. In het bovenzaaltje werd telkens gerefereerd aan het artikel van Kees ’t Hart over de reeks dat hij schreef voor de speciale festivaleditie van Groene Amsterdammer: ‘Als er maar niet te veel aan geredigeerd is’. Dat bleek wel de stelregel voor de reeks te zijn.

Dichte deur
Tussendoor stond uw speciale reporter helaas voor een dichte deur bij het gesprek met filosofe/schrijfster Simone van Saarloos over haar aankomende romandebuut De vrouw die en de Duits-Russische schrijfster Kat Kaufmann en haar debuut Eiland van jou. Die schade moet dus worden ingehaald door gewoon de boeken te lezen. Door het te laat komen kon wel (voordeel/nadeel) een stuk van het optreden van zangeres Noura Mint Seymali worden bijgewoond, zeer de moeite.

Crossing Border duurt nog tot zondag. Op het programma staan nog P.J. Harvey, Barry Hay&Sander Donkers, Peter Buwalda & Danald Ray Pollock en nog veel, heel anderen.

Tekst: Arno Kuipers/Literatuurplein