Zes beetwonden en een tetanusprik van Richard de Nooy
Recensie door Guus Bauer (2 oktober 2008)

Een goed begin is het halve werk

‘De Nooy se onopgesmukte vertelling en slim uitgedinkte struktuur bied goeie leesvermaak,’ citeert de achterflap van Zes beetwonden en een tetanusprik van de van oorsprong Zuid-Afrikaanse Amsterdamse schrijver Richard de Nooy (1965). Een trefzekere samenvatting. Deze debuutroman, knap vertaald uit het Engels door de auteur en Fred de Vries, valt op door de bijzondere constructie en de vlotte schrijfstijl.

Kort samengevat gaat het boek over twee broers die opgroeien in Johannesburg. Rem, de jongste, is wat je in het Engels zou kunnen noemen ‘accident prone’. Al van jongs af aan raakt hij door zijn experimenteerzucht betrokken bij allerlei ongelukken. Zijn oudere broer Ace lapt hem keer op keer op en probeert hem voor verder leed te behoeden. Ace vertrekt midden jaren tachtig naar Amsterdam. Zijn broer, op de vlucht voor de dienstplicht, volgt enige tijd later. In de Leidsestraat, hoe kan het ook anders, krijgt Rem een aanvaring met een tram. Zijn benen raken verlamd. Uiteraard komt dit probleem ook weer bij Ace terecht. Om precies te zijn in zijn badkuip. Dat levert prachtige scènes op die typerend zijn voor dit boek.

De Nooy heeft ervoor gekozen om aan het begin van de hoofdstukken een dertiental ongelukken te beschrijven. De vaak hilarische gebeurtenissen zijn gezet in een ander lettertype. Ook is het boek opgeleukt met illustraties van de hand van De Nooy zelf en is er een sectie ‘overtollige inhoud’ toegevoegd. Toch is Zes beetwonden en een tetanusprik niet een samengeraapt zootje. Het is wonderwel coherent. Dat is een verdienste op zich. Juist dit soort ingrepen zorgt voor nieuwe invalshoeken in het verhaal. Je kunt merken dat De Nooy als scenarist heeft gewerkt. Het levert vaak heel plastische beelden op. ‘Dolly lag met haar hoofd op Rems schoot, met haar wang in zijn schaamhaar, alsof ze een halve baard had. Blijkbaar was ze in slaap gevallen toen ze zijn levenloze Lazarus, die nu als een vlezige sigaar uit haar mondhoek hing, tot een wederopstanding had proberen te bewegen.’

De schrijver weet de humor goed te doseren. De vele dialogen bevorderen de leesbaarheid van het boek. Ze zijn geloofwaardig. Deze roman is geschreven in een literaire stijl die zich de laatste tijd in grote populariteit mag verheugen. De jonge Australische auteur Steve Toltz heeft er ook succes mee. Zijn roman Een fractie van het geheel is genomineerd voor de Man Booker Prize. De Nooy ontving voor Zes beetwonden en een tetanusprik de Best First Book Prize van de universiteit van Johannesburg. Wat goed is komt niet altijd snel. De Nooy is af en aan meer dan vijftien jaar bezig geweest met dit boek. Hij heeft verklaard dat er binnen afzienbare tijd nog twee romans komen ‘als schampschoten van dit boek’. We horen graag nog meer vertellen door deze bijna jaloersmakende originele stem.