Dichteres Ankie Peypers overleden

Gepubliceerd: 27-10-2008

‘Ik wil de vrijheid voor je schilderen / brede strepen rood wit en blauw / hoe dat vlagt en altijd moet vlaggen. / Maar de andere kleuren dan?’ Drie gedichten schreef Ankie Peypers in 2000 op verzoek van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. ‘Vrijheid, nu begint het pas,’ zo eindigde het titelloze gedicht waarvan hier de eerste strofe is geciteerd. Zij droeg het voor bij de herdenking in de Nieuwe Kerk.

Zeventien
Ankie Peypers werd in 1928 geboren in Amsterdam. Als dichteres debuteerde ze al op jonge leeftijd met de bundel Zeventien (1946): zeventien gedichten die ze had geschreven voor haar zeventiende verjaardag. Haar gedichten uit de periode 1951-1975 werden in 1976 gebundeld in Verzamelde gedichten. De poëzie in deze bundel (in 1991 herdrukt als Gedichten 1951-1975) liep in aanpak en thematiek vooruit op de tweede feministische golf. In Op even dagen even leven (1999) verzamelde zij gedichten die nog niet eerder waren gebundeld en die zij terugvond in schriften en op kladblaadjes.

Handboek
De drie gedichten die zij schreef voor de herdenking in 2000 waren toegankelijk, trefzeker en direct, zoals het meeste van haar poëzie. Met Kathinka van Dorp heeft ze een handboek voor het schrijven van gedichten samengesteld. Aan de hand van een uitvoerige toelichting en van vele praktijkvoorbeelden krijgt de amateurdichter in Lees het nog eens (1996) meer inzicht in het wezen en de structuur van de poëzie om zo ook de kwaliteit van de eigen gedichten te kunnen verhogen.

Begrip voor het vrouwelijke
Naast dichtbundels, bloemlezingen (onder meer Mijn naaste : gedichten van moeders en van dochters , 1987) en het genoemde handboek publiceerde Peypers enkele romans, waaronder Tussentijds (1967, in 1988 herdrukt in de reeks ‘Moderne Klassieken’ van uitgeverij An Dekker). Een jonge schrijfster die haar jeugdwerk herleest, wordt met haar vroegere ik geconfronteerd. In de inleiding schreef Petra Vergeer dat de roman destijds in de kritiek negatief was ontvangen vanwege ‘onwil tot begrip voor het vrouwelijke’. In Met welke maten (1983) verlaat een vrouw, op zoek naar vrijheid, haar man. Dan ontmoet ze een groep Chileense bannelingen voor wie het begrip vrijheid iets heel anders betekent. Peypers was medeoprichter van het Centrum voor Chileense Cultuur, waarvan zij van 1976 tot 1986 voorzitter was.

Radio en televisie
In de jaren ‘60 trad zij op in radio- en televisieprogramma's, waaronder het AVRO-programma Hou je aan je woord, samen met onder anderen Victor E. van Vriesland, Hella S. Haasse en Godfried Bomans. In de jaren ’80 werkte ze mee aan de radioprogramma's van de Humanistische Omroep. Een vriendin van de familie heeft vandaag bekendgemaakt dat zij vrijdag na een korte ziekte in een ziekenhuis in de Franse stad Cahors is overleden. Ze woonde al jaren in Frankrijk, samen met An Dekker. Ze is 80 jaar geworden.

Tekst en copyright: Jef van Gool / Literatuurplein