Rit met historische tram opening Nederland Leest

Gepubliceerd: 01-11-2012

Met een rit in de Blauwe Tram van het Centraal Station naar de Grote Kerk in Den Haag is vanochtend de zevende editie van Nederland Leest geopend. Zittend in de tram, kon je je zo inbeelden dat zich onder de mensen die vaak vol verbazing de historische tram zagen passeren, Henri Osewoudt bevond, de hoofdpersoon van De donkere kamer van Damokles, de roman waar dit jaar alles om draait in Nederland Leest.

Lofrede
Op een geïmproviseerd podium voor de Grote Kerk las Claudia de Breij de lofrede voor die zij op De donkere kamer van Damokles heeft geschreven. Toen zij het boek voor het eerst las, op haar zeventiende, werd ze vooral gegrepen door het verhaal over verzetsdaden, liquidaties en persoonsverwisselingen. Je ervaart het dan als een spannende thriller. Bij herlezing valt echter zoveel meer te genieten. Rijper geworden, heb je oog voor stijl en visie. In een wereld waarin mensen slecht zijn, en al helemaal tijdens een bezetting, ‘laat de bikkelharde Hermans een sprankje hoop gloren,’ schrijft Claudia de Brij.

Troostrijk
Het geworstel van zijn personages stemt haar hoopvol. Dat ze zullen sterven van dorst weerhoudt ze er niet van toch dapper te proberen het brandende vlot te blussen. ‘Dat biedt troost. Dat, en dat je tijdens het lezen het comfortabele gevoel bekruipt dat het met Hermans’ personages nog een heel stuk slechter gaat dan met jou. Niets lukt zijn personages. Maar hun worsteling is zo troostrijk.’

642.000 exemplaren
De Nederland Leest-editie van de roman (met voorin de lofrede van Claudia de Breij) is uitgebracht in een oplage van 642.000 exemplaren. Die worden gedurende de hele maand november door de bibliotheken uitgedeeld aan hun leden. Er zijn, geheel in de sfeer van de roman, twee uitvoeringen: de ene met een groene cover en de tekst ‘wie dit leest is goed’, de andere met een rode cover en de tekst ‘wie dit leest is slecht’. Beide uitvoeringen en de luxe editie die vanaf vandaag voor 10 euro in de boekhandel te koop is, werden door Claudia de Breij en Victor Low overhandigd aan Ruprecht Hermans, de zoon van de schrijver. In de luxe editie zijn de speciaal voor Nederland Leest geschreven essays van Corine Koole, Maarten & Frank Meester en Christiaan Weijts opgenomen. Victor Löw zal in de toneelbewerking van De donkere kamer van Damokles die in september 2013 op de planken komt, een van de hoofdrollen vertolken.

Literaire fietsroute De Blauwe Tram
ProBiblio heeft naar aanleiding van het feit dat het vorig jaar vijftig jaar geleden was dat de Blauwe Tram voor het laatst reed, de brochure De Blauwe Tram : een literaire fietsroute uitgebracht. Daarin is naast de routebeschrijving van de tram een beschrijving opgenomen van de literaire en andere wetenswaardigheden langs de route, waarbij wordt verwezen naar passages uit de literatuur. Zoals deze: ‘Op een Hemelvaartsdag ging hij in zijn eentje naar Voorschoten. Hij nam eerst de blauwe tram naar Haarlem. Daar stapte hij over op een andere blauwe tram naar Leiden. In Leiden nam hij weer een andere blauwe tram richting Den Haag. In Voorschoten stapte hij uit, bij de halte aan de noordzijde van het dorp…’ Dit fragment komt uiteraard uit De donkere kamer van Damokles. De brochure is als PDF te downloaden via de site van Probiblio. Op de website van de Tramweg-Stichting is onder meer een foto van de Blauwe Tram te zien.

Tekst en foto: Jef van Gool / Literatuurplein